على غضنفرى
33
نهج الفصاحة (ترجمه اى روان نمايه اى براى محققان و اسناد روايات) (فارسى)
5 - سعى شده روايت متن نهج الفصاحة ، با سند آن دقيقاً مطابق باشد . لذا اگر روايتى و لو با يك حرف و يا كلمه چون « ف » ، « ك » ، « ان » ، « تعالى » ، « تبارك و تعالى » ، « عز و جل » و . . . اختلاف داشته ، به مورد اختلاف اشاره شدهاست . 6 - اگر روايت متن نهج الفصاحة ، با اسناد مختلف آن مضطرب بوده و نگارش پس و پيش و تغييرات ديگر آن در پاورقى موجب اطاله مىشده با « ر . ك » به همه اسنادى كه روايت متن را در بر گيرند اشاره شدهاست . 7 - برخى از روايات نهج الفصاحة ، از حضرت امير عليه السلام نقل شدهاند و ما هيچ سندى كه آن را به رسول خدا صلى الله عليه و آله نسبت داده باشد ، نيافتيم . مثلا : 1014 « إِيَّاكَ وَمُصاحَبَةَ الْكَذّابِ فَإِنَّهُ كَسَرابٍ يُقَرِّبُ إِلَيْكَ الْبَعيدَ وَيُبَعِّدُ إِلَيْكَ الْقَريبَ » اين روايت به شهادت بحار الانوار ، 71 ، 209 ؛ نهج السعادة ، 7 ، 127 ؛ تاريخ دمشق ، 42 ، 562 و ينابيع المودة ، 2 ، 237 ، روايتى است كه حضرت امير عليه السلام در ضمن وصايايش به امام حسن عليه السلام فرمودهاند . 227 « إِذا قَدَرْتَ عَلى عَدُوِّكَ فَاجْعَلِ الْعَفْوَ شُكْراً لِلْقُدْرَةِ عَلَيْهِ » اين روايت نيز به گواهى نهج البلاغه ، حكمت 11 ؛ الوافى بالوفيات ، 17 ، 336 و ينابيع المودة ، 2 ، 415 ، از آن حضرت نقل شده است . آدرس صحيح اين دسته احاديث نيز در پاورقى آورده شده است . 8 - براى برخى از مندرجات نهج الفصاحة ، در متون حديثى شيعه وسنت ، هيچ سندى پيدا نشد ، البته برخى از اين موارد ظاهراً بر گرفته از روايات متعدد مىباشد ، مثلا در مورد : 3161 « أَلنِّظافَةُ مِنَ الْإِيْمانِ » ، حضرت فرمودهاند : بنى الاسلام على النظافة و جعلها من الايمان . الشفاء الروحى ص 342 ، و برخى نيز حكمتهاى مشهور بودهاند ، مثلا در مورد : 2499 « لا شَىْءَ أَحَقُّ بِالسِّجْنِ مِنَ اللِّسانِ » فيض القدير ج 2 ، ص 249 ، تصريح كرده است كه حكمت محسوب مىشود و نه حديث ، اين موارد كه تعداد آنها 27 مورد است در پاورقى توضيح داده شدهاند .